| Diben y llyfryn
hwn
Mae’r llyfryn hwn yn egluro’r gwaith gyflawnir gan Asiantaeth
y Swyddfa Brisio ar gyfer prisiadau dan yr ‚Hawl i Brynu’
a’r ‚Hawl i Gaffael’ a’r gwaith wnawn ni
ar gyfer adrannau’r llywodraeth ac awdurdodau lleol. Mae’n
amlinellu’r safonau y ceisiwn eu cyrraedd. Mae safonau ein
gwasanaeth yn cymryd i ystyriaeth safbwyntiau’n cwsmeriaid.
Mae’r llyfryn hwn ar gael yn ogystal mewn print bras, mewn
Braille, ar dâp clywedol ac ar fideo gydag iaith arwyddo.
Mae fersiwn Gymraeg ar gael yn ein holl swyddfeydd yng Nghymru.
Cyflwyno Asiantaeth y Swyddfa Brisio
Asiantaeth weithredol Cyllid y Wlad yw Asiantaeth y Swyddfa Brisio.
Rydym yn gyfrifol am y canlynol
- penderfyniadau’r Hawl i Brynu a’r Hawl i Gaffael
yn Lloegr, Cymru a’r Alban
- prisiadau tir ac eiddo ar gyfer adrannau amrywiol y llywodraeth
ac awdurdodau lleol
- prisiadau tir ac eiddo ar gyfer Treth Enillion Cyfalaf a Threth
Etifeddiant
- asesiadau trethu pob eiddo an-nomestig yn Lloegr a Chymru
- bandio’r dreth cyngor o bob eiddo domestig yn Lloegr
a Chymru
Mae llyfrynnau ar gael yn ein holl swyddfeydd yn egluro’r
meysydd gwaith hyn a safonau’r gwasanaeth a ddarperir. Rhestrir
ein swyddfeydd yn y cyfeiriadur ffôn dan Valuation Office
ar gyfer Lloegr a Chymru a District Valuer ar gyfer yr Alban.
Gellir dod o hyd i wybodaeth bellach am Asiantaeth y Swyddfa Brisio
ar ein Gwefan: www.voa.gov.uk
Mae’r llyfryn hwn ynghylch penderfyniadau Yr Hawl i Brynu/Yr
Hawl i Gaffael a’r gwaith a wnawn i adrannau eraill y llywodraeth
ac awdurdodau lleol, yn enwedig lle mae pryniant gorfodol yn berthnasol.
Pryniant gorfodol
Rydym yn gweithio i wahanol adrannau’r llywodraeth ac awdurdodau
lleol a thros dro yn cytuno’r swm o iawndal sy’n daladwy
pan brynant eich eiddo. Gallai hyn fod drwy bryniant gorfodol neu
drwy gytundeb.
Er enghraifft, gallech fod wedi gofyn i’r awdurdod caffael
brynu’ch eiddo lle caiff ei andwyo gan gynlluniau i adeiladu
heol newydd. Rydym hefyd dros dro yn cytuno’r iawndal lle’r
effeithir ar werth eich eiddo gan ddefnydd heol newydd er nad yw
unrhyw ran o’ch eiddo’n cael ei gaffael. Fe ddywedwn
wrthych os gofynnwyd i ni weithredu yn y modd hwn.
Pan ymdriniwn â’r achos fe fyddwn yn
- dweud wrthych a oes gennych yr hawl i gael eich ffioedd proffesiynol
wedi’u talu drosoch
- dweud wrthych sut i wneud cais am flaendaliad o iawndal (lle
bo’n briodol)
- eich hysbysu o faint ein prisiad ac yn gofyn i chi gytuno’r
ffigur
- os nad ydych yn cytuno’r swm, yn ceisio cytuno ffigur
gyda chi neu’ch asiant o fewn 6 mis neu pan fydd yr holl
ffeithiau’n wybyddus
- hysbysu adran y llywodraeth neu’r awdurdod lleol os na
allwn gytuno swm eich hawliad. Byddwn ni ar yr un pryd yn dweud
wrthych chi. Byddant hwy’n eich hysbysu o’r hyn sy’n
digwydd nesaf.
Yr hawl i brynu
Yn Lloegr a Chymru mae sawl cam i asesu gwerth ty neu fflat rydych
wedi gwneud cais i’w gaffael oddi wrth yr awdurdod lleol neu’r
cymdeithas tai dan yr ‚Hawl i Brynu’ neu’r ‚Hawl
i Gaffael’.
Mae’n rhaid i’r eiddo yn y lle cyntaf gael ei brisio.
Gall hyn gael ei gyflawni gan y landlord ei hun neu brisiwr benodir
gan y landlord. Weithiau mae’r landlord yn penodi Asiantaeth
y Swyddfa Brisio i gyflawni’r prisiad.
Os ydych yn anghytuno â’r prisiad cychwynnol gallech
ofyn i’ch landlord wneud cais i’r Prisiwr Dosbarth (sy’n
gyflogedig gan Asiantaeth y Swyddfa Brisio) i gyflawni prisiad newydd
adwaenir fel ‚penderfyniad gwerth’.
(Yn yr Alban mae’r weithdrefn yn wahanol ac nid oes hawl
i apelio. Gelwir y prisiad yn ‚benderfyniad’ ac fel
arfer caiff ei gyflawni gan y Prisiwr Dosbarth).
Bydd angen i’r Prisiwr Dosbarth archwilio’r eiddo
a bydd yn trefnu apwyntiad cyfleus gyda chi. Er tegwch, gallai’r
landlord ddymuno mynychu’r archwiliad. Gallai’r penderfyniad
gwerth fod yn fwy neu’n llai neu’r un faint â’r
prisiad cychwynnol. Nid oes apêl bellach ar sail prisiad o’r
penderfyniad hwn.
Bydd y Prisiwr Dosbarth yn eich gwahodd i wneud sylwadau ynghylch
prisiad yr eiddo. Fe ofynnir i chi hefyd gytuno neu ychwanegu at
y rhestr o ‚welliannau tenant’ hysbyswyd i chi gan eich
landlord. Os daw’ch landlord â sylwadau gerbron rhoddir
cyfle i chi ymateb iddynt a gwahoddir eich landlord yn yr un modd
i fynegi barn ar unrhyw sylwadau fyddwch chi wedi’u gwneud.
Gellwch gynorthwyo cynnydd y penderfyniad gwerth drwy:
- gydweithio’n llawn pan drefnir archwiliad o’r eiddo
- ddarparu atebion llawn a gonest i unrhyw geisiadau am wybodaeth
- roi i’r Prisiwr Dosbarth nodyn ysgrifenedig yn cynnwys
unrhyw sylwadau y dymunwch eu gwneud ynghylch yr eiddo a’i
brisiad ac ynghylch unrhyw welliannau rydych wedi’u gwneud
i’r eiddo
- ymateb yn brydlon i unrhyw gyfathrebiadau dderbyniwyd oddi
wrth y Prisiwr Dosbarth
Nod y Swyddog Prisio fydd cyflwyno’r penderfyniad gwerth
o fewn dau fis calendr i dderbyn y cais oddi wrth y landlord. Fodd
bynnag, gallai’r terfyn amser hwn fod yn rhwym wrth oedi lle
nad ydych chi neu’ch landlord yn ymateb yn brydlon i geisiadau
am wybodaeth neu sylwadau.
Ein hymrwymiad i chi
Credwn fod cwrdd â’ch anghenion yn bwysig.
Byddwn yn gwneud hyn drwy’r canlynol
- rhoi i chi’r gwasanaeth gorau posib
- darparu cyngor defnyddiol a diduedd
- eich helpu i ddeall eich hawliau a’ch goblygiadau
- trin pawb yn deg drwy brisio pob eiddo’n ddiduedd
- cadw gwybodaeth ynghylch eich eiddo’n gyfrinachol.
Pan ymwelwn â’ch eiddo
Byddwn
- yn cysylltu â chi i drefnu amser cyfleus i archwilio’ch
eiddo
- yn brydlon wrth gadw’r apwyntiad. Gellwch ein helpu ni
drwy roi gwybod i ni ymlaen llaw os nad ydych yn gallu cadw’ch
apwyntiad
- yn cario cardiau adnabod
Os galwch i’n gweld ni yn ein swyddfa
- byddwn yn eich gweld o fewn 5 munud pan alwch yn y swyddfa
leol sy’n delio â’ch achos
- byddwn yn gwisgo bathodynnau â’n henwau arnynt
- ein nod yw ateb eich cwestiynau’n llawn. Os na allwn
wneud hyn fe drefnwn i’ch ffonio neu ysgrifennu atoch os
bydd yn well gennych, pan fyddwn wedi casglu’r holl ffeithiau
- mae derbynfeydd ein swyddfeydd ar agor o 9.00 am i 4.00pm o
ddydd Llun i ddydd Gwener.
Os rhowch alwad ffôn i ni
- bydd ein staff profiadol yn ateb eich ymholiadau ffôn
yn brydlon ac yn gwrtais
- ein nod yw ateb eich galwadau o fewn cyfartaledd cyffredinol
o 10 eiliad
- bydd yr unigolyn fydd yn ateb eich galwad yn rhoi ei enw/henw
i chi
- ein nod yw ateb eich cwestiynau ar unwaith. Os na allwn wneud
hynny, rydym yn addo’ch trosglwyddo i rywun all wneud hynny,
neu drefnu eich galw nôl o fewn 48 awr. Neu os bydd yn well
gennych, fe ysgrifennwn atoch.
Os ysgrifennwch atom ni
- Ein nod fydd ysgrifennu a chydnabod eich llythyr o fewn 5 niwrnod
gwaith o’i dderbyn
- Ein nod fydd ateb eich holl gwestiynau mewn iaith glir a diamwys
o fewn 15 niwrnod gwaith. Disgwyliwn gyflawni hyn ar gyfer 90%
o’r holl lythyron a dderbyniwn ac o fewn 5 niwrnod pellach
ar gyfer y 10% sy’n weddill. Os nad yw’r holl ffeithiau
gennym yn y Swyddfa Brisio fe allai fod oedi weithiau. Byddwn
yn ysgrifennu atoch ac yn dweud wrthych os digwydd hyn.
Gellwch ein helpu drwy roi atebion cywir a llawn i’n cwestiynau
a dweud wrthym fel y gallwn ni fod o fwy o gymorth i chi.
Byddwn yn ymgymryd â gwirio i weld os ydym yn cwrdd â’n
hamcanion ac yn dweud wrthych y canlyniadau yn ein Hadroddiad Blynyddol.
Os nad Saesneg yw’ch iaith gyntaf
Cymraeg - rydym yn ymrwymedig i bolisi dwyieithog. Mae gennym staff
sy’n siarad Cymraeg bron ymhob un o’n swyddfeydd yng
Nghymru. Ysgrifennwn atoch yn y Gymraeg os oes yn well gennych.
Rydym yn cynhyrchu nifer o lyfrynnau a ffurflenni yn y ddwy iaith.
Ieithoedd eraill
- Os ysgrifennwch atom yn yr iaith sydd orau gennych fe atebwn
yn yr un iaith; ac
- Os dymunech siarad â ni fe drefnwn i gyfieithydd fod
ar gael drwy gyswllt ffôn. Fel dewis arall, byddai o gymorth
i ni petai gennych ffrind allai weithredu fel cyfieithydd.
Os oes gennych anghenion arbennig
Mae gan rai pobl anghenion arbennig. Rydym yn gwbl ymrwymedig i
helpu’n holl gwsmeriaid ac rydym wedi cyflwyno’r cyfleusterau
canlynol.
Os oes gennych anhawster clyw dywedwch wrthym os gwelwch yn dda,
fel y gallwn wneud trefniadau fydd yn gweddu orau i’ch anghenion
arbennig. Mae gwasanaeth minicom ar gael - Gwasanaeth Minicom Ledled
y Wlad: 020 7506 1809. Gan ein bod yn defnyddio’r gwasanaeth
hwn fel ffôn llais yn ogystal, cofiwch ddefnyddio’ch
cyflwynydd llais.
Os bydd gennych broblem golwg fe ddarparwn wybodaeth ac fe gyfathrebwn
â chi mewn diwyg y gellwch ei ddefnyddio. Rydym yn hapus i
siarad â chi ar y ffôn neu fe allwn drefnu ymweld â
chi yn eich cartref. Os oes angen i ni ysgrifennu atoch gallwn wneud
hynny mewn print bras neu Braille neu fe allwn amgáu copi
o’r llythyr ar dâp clyweled. Os rhowch wybod i ni beth
yw’ch blaenoriaeth fe gyfathrebwn â chi yn y modd hwnnw.
Petai’n well gennych ein bod yn ymweld â chi yn eich
cartref am fod gennych anghenion arbennig, os gwelwch yn dda, cysylltwch
â ni.
Ymgynghori â’n cwsmeriaid
Rydym yn meddwl ei bod yn bwysig gofyn i chi ynghylch safon y gwasanaeth
a ddarparwn a’r math o welliannau rydych chi eisiau eu gweld.
Cyflawnwn arolygon bodlonrwydd cwsmeriaid yn gyson, ac edrychwn
a gweithredwn ar y wybodaeth a dderbyniwn.Yn ychwanegol, cyfarfyddwn
â grwpiau o gwsmeriaid i roi gwybodaeth iddynt a darganfod
beth sydd ei eisiau arnynt er mwyn i ni fedru gwella’n gwasanaeth.
Ein perfformiad
Rydym yn cyhoeddi’n perfformiad yn erbyn ein prif dargedau
bob blwyddyn yn Adroddiad Blynyddol yr Asiantaeth. Cyhoeddir y rhain
ar ein gwefan, neu fe ellir derbyn copi o Swyddfa’r Llyfrfa
(Ffôn 0845 7 023474)
Beth os â pethau o chwith?
Rydym yn croesawu’ch sylwadau a’ch achwyniadau gan eu
bod yn darparu adborth gwerthfawr o’r gwasanaeth rydym wedi’i
ddarparu. Rydym yn awyddus i roi pethau’n iawn os gwnaed camgymeriadau
ac i ddysgu gwersi oddi wrthynt.
Os oes gennych achwyniad ynghylch y gwasanaeth rydym wedi’i
ddarparu ar eich cyfer dylech ysgrifennu at y Prisiwr Dosbarth yn
y swyddfa berthnasol a bydd ef/hi yn ymdrin â’r achwyniad.
Gwnawn ein gorau i unioni’r sefyllfa os ydym wedi gwneud camgymeriad.
Byddwn yn cydnabod eich achwyniadau ac yn ceisio delio â hwy
o fewn 5 niwrnod.
Os oes angen i ni ymchwilio ymhellach fe’ch hysbyswn o’r
sefyllfa a cheisiwn gwblhau hyn o fewn 20 niwrnod gwaith.
Os ydych yn dal yn anhapus gallech ysgrifennu
at:
Y Prif Weithredwr
Asiantaeth y Swyddfa Brisio
New Court
Carey Street
Llundain WC2A 2JE
Rhif Ffôn 020 7506 1801
Rhif Ffacs 020 7506 1996
Gellwch anfon achwyniadau ac awgrymiadau ato ef ar e-bost os oes
yn well gennych ar customerservices@voa.gsi.gov.uk Os nad ydych yn fodlon
wedi i chi gael ateb oddi wrth Swyddfa’r Prif Weithredwr gallech
ofyn i ddyfarnwr diduedd edrych ar y mater ac argymell camau gweithredu
priodol. Mae gwasanaethau’r Dyfarnwr yn rhad ac am ddim. Dylech
gysylltu â:
Y Dyfarnwr
Haymarket House
28 Haymarket
Llundain SW1Y 4SP
Rhif Ffôn 020 7930 2292
Rhif Ffacs 020 7930 2298
E-bost: adjudicators@gtnet.gov.uk
Gwefan: www.adjudicatorsoffice.gov.uk
Hefyd, os nad ydych yn fodlon â chanlyniad yr achwyniad neu
â’r modd y cafodd ei drafod (gyda ni neu gyda’r
Dyfarnwr) gallech ofyn i Aelod Seneddol gyfeirio’ch achwyniad
i’r Ombwdsman Seneddol.
Bydd yr Ombwdsman yn derbyn atgyfeiriad oddi wrth unrhyw Aelod
Seneddol ond dylech gysylltu ag AS eich etholaeth eich hun yn gyntaf.
Cyhoeddir y llyfryn hwn gan
Asiantaeth y Swyddfa Brisio
© Hawlfraint Y Goron 2002
PN 27-08-02
|